الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )

266

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )

مختلف باشد هدف و غرض ، اراده شده و مقصود از آنها مختلف و گونه‌گون نيست و تبديل هم نمىگردد و آن همان پاكيزه نمودن نفس و آماده ساختنش براى رسيدن به ثواب و پاداش خداى تعالى و جوار رحمت اوست . و در آيهء : ( مِنْ حَمَإٍ مَسْنُونٍ - 26 / حجر ) گفته‌اند يعنى تغيير كننده . و آيه : ( لَمْ يَتَسَنَّهْ « 1 » - 259 / بقره ) معنايش - لم يتغيّر - است يعنى تغيير نكرده و حرف ( ه ) در آخر آن براى وقف است . سنم : آيه : ( وَ مِزاجُهُ مِنْ تَسْنِيمٍ - 27 / مطفّفين ) گفته‌اند - تسنيم - چشمه‌اى است در بهشت كه بسيار با شكوه و ارزشمند است و معنى آن به معنى آيه : ( عَيْناً يَشْرَبُ بِهَا الْمُقَرَّبُونَ - 28 / مطفّفين ) تفسير شده است . سنو : السَّنَا : نور و روشنايى پراكنده شده . السَّنَاء : رفعت و بزرگى . السَّانِيَة : شتر آبكش - دلو بزرگ - و ابرهاى پر باران كه به وسيلهء آن‌ها همه چيز آب داده مىشود . و بخاطر ارزشمندى و رفعتشان - سانية - ناميده شده و آيه : ( يَكادُ سَنا

--> ( 1 ) عبارت - لَمْ يَتَسَنَّهْ - در آيه ، كه اصلا - يتسنّ - است يعنى تغيير نكرده . حرف ( ه ) در اصل فعل نيست و ضمير هم نيست ، به گفته مؤلّف رحمه اللّه - الهاء للاستراحة : حرف ( ه ) در آخر كلمه براى وقف است ولى زمخشرى مىگويد : و الهاء اصليّه اوهاء سكت : حرف ( ه ) يا اصلى است يا براى جدا كردن و فاصله آن كلمه با كلمه بعدى است ، اشتقاقش از - سنه - يعنى سال است كه حرف آخرش ( ه ) است ، معنيش اين است كه به مرور زمان و گذشت سالها تغيير نكرده و نيز گفته‌اند اصلش - يسنن - از ( حَمَإٍ مَسْنُونٍ - 26 / حجر ) است كه حرف ( ن ) به حرف علّه زايد نباشد ، بلكه از - سنه - گرفته شده باشد و معنيش اين است كه سالها بر آن اثر نگذشته و به حال اوّلش باقى است گويى كه صد سالى كه قرآن بيان داشته بر او نگذشته ، به قرائت عبد اللّه - لم يتسن - است ( كشّاف زمخشرى 1 / 307 ) .